MUZEUM DOMKOW 2021logo_m.jpg
ozdobny prostokąt
ozdobny prostokąt
ozdobny prostokąt
Logo wystawy zabawa w dom
ozdobny prostokąt

wirtualna wystawa  ZABAWA W DOM

Odsłona 2. – Wielkie pranie

Jeszcze do połowy XX w. w większości gospodarstw domowych prano ręcznie, co było nie lada wyzwaniem, angażującym większość domowników. Zabawa maleńkimi baliami, kijankami, tarami i wyżymaczkami pozwalała wdrażać w to zajęcie także najmłodszych. Wraz z upowszechnianiem się coraz to nowych rozwiązań – początkowo drewnianych pralek ręcznych, następnie pralek wirnikowych, a w końcu pralek automatycznych – ewoluowała też zabawa w pranie. Oprócz prostych imitacji prawdziwych sprzętów wielu wytwórców zabawek oferowało również w pełni funkcjonalne miniaturowe urządzenia piorące z metalu lub tworzyw sztucznych, z działającymi korbkami, napędem bateryjnym, wężami doprowadzającymi wodę, a nawet regulowanymi programami prania. Często odzwierciedlały one konkretne modele pralek, chociażby popularną w Polsce „Franię”. Dopełnienie wyposażenia stanowiły wirówki, suszarki, a także kosze i klamerki, dzięki czemu nauka prania „od a do zet” mogła być świetną zabawą.

2.1

Pralka ręczna 

Kadź (wys. 12 cm) z deszczułek drewnianych z pokrywą i wajchą ręcznie napędzającą mechanizm wirnikowy - miniatura pralki VELO. Wyrób rzemieślniczy, Europa, 1. poł. XX w.

2.2

Pralka „Agatki” 

Plastikowa pralka wirnikowa (wys. 7,5 cm) z korbką, wiadro oraz miska w oryginalnym opakowaniu. Wyrób Spółdzielni Rzemieślniczej OTWOCK w Otwocku, Polska, 1986 r.

2.3

Pralka „Samosia” 

Metalowa, emaliowana pralka wirnikowa (wys. 18,5 cm) na baterie, zdobiona kalkomanią, z wężem doprowadzającym wodę. Wyrób fabryczny, Polska, lata 70. XX w. (?)

2.4

Komplet do suszarni

Kosz wyplatany z wikliny i rozkładana, stojąca suszarka na bieliznę (wys. 8,7 cm) wykonana z drewna i sznurka jutowego. Wyroby rzemieślnicze, RFN, 2. poł. XX w. 

2.5

Pralnia „Iza” 

Plastikowa balia (wys. 4,8 cm) z nakładaną wyżymaczką, tara i wiadro, opakowanie tekturowe. Wyrób Warszawskich Zakładów Przemysłu Galanteryjno-Guzikarskiego, Polska, lata 50-60. XX w.

2.6

Wirówka „Piko Line” 

Plastikowa wirówka (wys. 16,5 cm) z bębnem napędzanym korbką oraz kranikiem odprowadzającym wodę. Wyrób zakładu VEB PIKO Sonneberg, NRD, lata 60-70. XX w.

2.7

Tara metalowa

Dziecięca tara do prania (wys. 17 cm) z blachy falistej, w drewnianej oprawie z podcięciem do oparcia o balię. Wyrób rzemieślniczy, Polska, lata 50-60. XX w.

2.8

„Mini Frania” 

Plastikowa pralka typu „Frania” (wys. 16,5 cm) na baterie. Wyrób firmy Przetwórstwo z Tworzyw Sztucznych ZABAWKARSTWO Stanisława Kozierewicz w Jatnem, Polska, lata 70. XX w.

2.9

Suszarka ogrodowa

Drewniana, obrotowa suszarka ogrodowa (wys. 12,5 cm), z malowaną podstawą, linki do suszenia z kordonka. Wyrób rzemieślniczy, NRD/RFN, 2. poł. XX w.